Stalen balk nr. 2

Deze week was stalen balk nummer 2 aan de beurt, nadat de eerste stalenbalk verder afgemaakt was.
Om de constructieve ingreep van de eerste stalen balk compleet te maken is de staltonlatei ingebracht achter de stalenbalk. Daarvoor moesten we eerst de oude stalenbalk uit de gevel halen. De balk is zo verroest en licht geworden dat hij met gemak door één persoon getild kon worden..
De tweede stalenbalk is de zwaarste van de vier stalenbalken die in het huis komen. Door deze balk kan het kleine middenkamertje (wat vroeger de slaapkamer van de benedenwoning was) bij de woonkamer getrokken worden omdat dan de muur tussen deze kamers gesloopt kan worden.
Binnenkort kan er dus weer veel gesloopt worden en hebben we weer genoeg sloopafval om een container te vullen.

Om wat inspiratie op te doen als het huis wat verder af is zijn we naar de woonbeurs in Amsterdam geweest. Een aantal mooie dingen hebben we gefotografeerd.

De vloerbalken met nieuwe koppen hebben op sommige plekken nieuwe vloerplanken gekregen. We kunnen nu voor het eerst veilig op deze vloer lopen zonder dat we bang hoeven te zijn door het rotte hout te zakken.

De nieuwe vloerplanken van onderaf gezien. Ook is het grote gat in de achtergevel te zien waar de stalenbalk is ingebracht.

Op een staltonlatei moet voor de stevigheid altijd een aantal lagen bakstenen opgemetseld worden. Om daar plaats voor te maken moet het gat in de achtergevel eerst nog groter gemaakt worden.

Hier zijn de nieuwe vloerbalkkoppen mooi te zien, daaronder de stalenbalk en ervoor de staltonlatei.

Hier is goed te zien waarom we graag nieuwe kozijnen in de achtergevel willen.

Stenen uithakken om de oude stalenbalk uit de gevel te kunnen halen.

 

En zo verroest was de oude stalenbalk.

Het gat in de gevel is nu groot genoeg voor de verplichte aantal lagen bakstenen op de latei.

Om de vloerbalken tegen regen te beschermen komt er tussen de balken en de voorste laag bakstenen een soort zeil.

   

Metselen maar!

  

De gevel heeft nu geen groot gat meer op de plek van de eerste ingebrachte stalen balk. Als het metselwerk goed droog is kunnen de stempels verwijderd worden.

Voorbereidingen voor de tweede stalen balk. Om een gat in de muur te hakken waar de balk moet komen, moet eerst de vloer erboven worden opgevangen met behulp van stempels.

Quinten zaagt met de slijpschijf een sleuf in de muur.

Het slijpen veroorzaakt heel wat stof..

De geslepen sleuf wordt een gat voor de balk. Omdat het huis alleen met kalkzand mortel gemetseld is, zonder cement, vallen sommige stenen die wel hadden moet blijven zitten naar beneden. Gelukkig is dit zo weer te herstellen.

  

De balk ligt erin. Nu nog waterpas krijgen en ondersabelen.

Als het metselwerk hersteld en droog is kunnen de stempels verwijdert worden en kan de muur onder de balk weg.

Foto's woonbeurs

Balkkoppen, voorgevel en de eerste stalenbalk

Stalen balk en balkkoppen vervangen

De afgelopen weken is het hard gegaan met de verdiepingsvloer aan de achterkant van het huis. Bijna alle rotte balkkoppen zijn afgezaagd. Vervolgens is er een liplas ingezaagd en een nieuwe kop opgezet. Na het vervangen van de koppen worden de vloerbalken nog opgeklampt om de vloer steviger te maken.

Ook is de eerste stalen balk in de achtergevel aangebracht. Gelukkig was deze nog niet heel zwaar. De achtergevel heeft nu een groot open gat. Binnenkort zal de staltonlatei ingebracht worden aan de buitenkant van de achtergevel achter de stalenbalk om het metselwerk op te vangen. Dan zal de achtergevel weer dichtgemetseld worden.

Hieronder een overzicht van foto's hoe dat vervangen van de balkkoppen in zijn werk gaat. 

De stempels ondersteunen de vloerbalken en de vloerplanken die niet weg gehaald zijn. Zo kunnen we boven veilig naar de WC en zolder lopen.
De liplas van de balk is hier goed te zien doordat de oude balk wat donkerder en het nieuwe hout wat lichter is.

Gaten in de achtergevel. De stenen zitten zo los dat ze vanzelf naar beneden vallen of zo zonder gereedschap af te stapelen zijn.

De vier stalen balken liggen te wachten. De eerste zal snel op zijn plek liggen, de andere drie zullen nog weken moeten wachten.

Tussen de stempels door de stalenbalk in de gevel krijgen is nog een hele puzzel.

De balk ligt. Nu moet de balk met aan elke kant een spie waterpas gelegd en ondersabeld worden met ondersabelingsmortel (een krimparme mortel).

De nieuwe balkkoppen zijn in de menie gezet zodat ze beschermd zijn tegen vocht.

De vloerbalken liggen op de nieuwe stalen balk.

De balken met een nieuwe kop worden opgeklampt.

Zo zal elke balk er uiteindelijk uitzien.

De volgende groep balkkoppen wordt vrijgemaakt van vloerplanken.

De liplassen in de oude balken zijn gezaagd.

Om de op maat gezaagde balken uit elkaar te houden hebben ze allemaal hun eigen naam.

Gehele nieuwe balk waar eerst de schoorsteen zat.

Alle tot  nu toe gemaakte balken liggen waterpas.

Alle balkkoppen zijn nu vervangen. De achterste balken zijn al opgeklampt.

In de achtergevel is een groot gat te zien. Na het inbrengen van de staltonlatei wordt dit dicht gemetseld.

Voor iedereen die zich in de tekst hierboven afvroeg wat een staltonletei is.

Slopen van de schouw
Om niet helemaal boven op het dak te moeten beginnen met het slopen van de schoorsteen moet de schoorsteen binnen op zolder opgevangen worden zodat we de schouwen er onder veilig weg kunnen halen.

Het maken van de gleuf voor de opvangbalk.

De opvangconstructie. Nu kan alles eronder veilig gesloopt worden,

Door het verwijderen van deze schouw wordt tegen de zijgevel ruimte gecreëerd om een hele nieuwe vloerbalk, die hierboven al te zien, was in te brengen.

De schouw was al erg beschadigd zoals hier te zien is. Links is het rookkanaal open.

Op de begane grond staat de schouw nog. Die wordt gesloopt wanneer we zeker weten dat het puin snel afgevoerd kan worden.

Klein bijna ongelukje

Je denkt na een paar maanden de zwakke plekken en niet begaanbare stukken van het huis kennen, maar dat was helaas toch niet helemaal het geval. Even de steiger een stukje verplaatsen resulteerde in het doorzakken van de begane grond naar de kelder. Gelukkig zonder gewonden, kwamen we er achter dat van de dikke vloerbalk niet echt veel meer over was. 

Dat dunne strookje hout wat naar beneden hangt was eerst een even dikke balk als bovenin de foto nog te zien is.

Voorgevel

De voeger is afgelopen week druk bezig geweest. We hebben uiteindelijk gekozen voor de iets dunnere gelige voeg en zijn erg blij hoe het uitpakt. Nu nog wachten tot we het resultaat zonder de steiger ervoor kunnen zien!

Daarnaast konden we de steiger goed gebruiken om de gootlijst af te lakken. Op het hoekje na is de goot nu helemaal klaar.

Wat nu opvalt is dat er ook best iets aan de ramen gedaan mag worden. Hopelijk komen we daar in het voorjaar aan toe.

Deuren

Op eerdere foto's was te zien dat we met mooie paneeldeuren van rond 1880 bezig waren. Afgelopen weken zijn we aan iets nieuwere deuren begonnen.

In de bovenwoning heeft rond 1935 een grote verbouwing plaatsgevonden. De klassieke indeling met de voorkamer als zondagse kamer, de middenkamer als slaapkamer en de achterkamer als keuken en gewone woonkamer werd veranderd. De muur tussen voor en middenkamer werd opengebroken, en tussen de die ruimte en de achterkamer kwam een extra deur. De zolder werd nu ook betrokken bij het huis en kreeg door het toevoegen van de dakkapel mooie lichte en ruime slaapkamers.

Bij deze verbouwing waren nieuwe deuren nodig: de jaren 30 Bruynzeel deur. We vonden in het huis twee keer 'nummer 11' en twee keer 'nummer 31' en zijn begonnen met het afbranden en schuren. De nummer 31 komen weer op zolder te hangen, en we zullen er nog een bij moeten zoeken (heeft iemand er toevallig nog ergens een staan?). De andere twee komen in de kelder.

Foto uit Piet Bots vademecum van historische bouwmaterialen, installaties en infrastructuur.

Bruynzeel 31

Wel afgebrand maar nog niet geschuurd.

Geschuurd en klaar voor plamuren.

Bruynzeel no. 11

De gaskachel in de noodkeuken wordt nu veel gebruikt. Het is heel fijn een warme keuken binnen te komen met lekker eten van Tineke wanneer we hard gewerkt hebben.

Steeds meer lijstjes met wat we allemaal nog moeten doen hangen in de keuken. 

Dat was het weer voor deze keer. Volgende keer hopelijk de voorgevel zonder de steiger ervoor!